नाट्यशिरोमणि सम सम्झना
नाट्य शिरोमणि बालकृष्ण सम बहुआयामिक सर्जक साँच्चि । सत्य तथ्य निर्विवाद साबितिए यसैले । उनका तन्मय चिन्तन–लेखन, अभिव्यक्ति स्वछन्द–धारावाही अनि अजश्र रहेको यस चेतधारी ठम्याइरहे बनेको आत्मानुभूति यो । पस्काउन जमर्किरहेँ ! चैतन्यचेत सदाबहार !
ओ शैलुङ ! आहा आमायाङरी !
नेपाल सुन्दर छ । स्वदेशी र विदेशी धेरैले भन्ने र लेख्ने गरेको कुरो हो यो । मेरो मौलिकता छैन यसमा, केवल नक्कल, भनौँ चोरी ! तर नेपाल मेरो, उसको वा कसैको मात्र होइन, हाम्रो हो । त्यसैले त हाम्रो नेपाल राम्रो छ, सुन्दर छ । हाम्रो भएकाले नै मैले पनि भन्न सक्छु नेपाल साँच्चिकै सुन्दर छ ! नेपाललाई सुन्दर भन्न कसैका शब्द सापटी लिनु पर्दैन ।
मतदाताको जिज्ञासा : मल सहज रूपमा कहिले पाउने
आसन्न निर्वाचनका लागि मत माग्न आउने उम्मेदवारलाई दाङको घोराही–१७, गुलरियाका किसान प्रेम चौधरीको एउटै प्रश्न हुने गरेको छ, मलको अभाव कहिलेसम्म झेल्नुपर्ने हो हामी जस्ता किसानले ? आगामी फागुन २१ गते हुने प्रतिनिधि सभा निर्वाचन नजिकिँदै जाँदा उम्मेदवार अहिले मतदाताको घरदैलोमा पुगिरहेका छन् । प्रेम चौधरी जस्तै हरेक मतदाताले अहिले आफ्ना समस्या किन समाधान हुन सकेका छैनन् र कहिले समाधान हुन्छन् भन्ने जिज्ञासा राख्ने गरेका छन् ।
चुनाव बहिष्कार गरेका दल निगरानीमा
प्रतिनिधि सभामा दुई वटा निर्वाचन क्षेत्र रहेको नवलपुरमा चुनाव बहिष्कार गरेका दलहरूलाई सुरक्षा निगरानीमा राखेको छ । निर्वाचन बहिष्कार गरेका केही समूहले भोट नहाल्न आग्रह गर्दै गरेको पर्चा छरेको भेटिएको छ । त्यस कारणले ती दलमाथि निगरानी बढाएको बताइएको छ । सुरक्षा अधिकारीका अनुसार मोहन वैद्य नेतृत्वको व्रmान्तिकारी कम्युनिस्ट पार्टी, धर्मेन्द्र बाँस्तोला नेतृत्वको नेकपा (बहुमत), विश्वभक्त दुलाल (आहुति) नेतृत्वको नेपाल कम्युनिस्ट वैज्ञानिक समाजवादी पार्टी, समरजङ्ग नेतृत्वको समाजवादी कम्युनिस्ट पार्टी र महेन्द्र मल्ल नेतृत्वको जनपक्षीय कम्युनिस्ट पार्टीले चुनाव बहिष्कारको घोषणा गरेका छन् ।
दाजुभाइ चुनावी मैदानमा
रुपन्देहीमा एकै घरका दुई दाजुभाइ दुई निर्वाचन क्षेत्रबाट उम्मेदवार बन्नुभएको छ । फागुन २१ गते हुने प्रतिनिधि सभाको निर्वाचनका लागि राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टीबाट दुई दाजुभाइ उम्मेदवार बन्नुभएको हो ।
वन्यजन्तुपीडित न्याय माग्दै प्रशासनमा
बर्दिया जिल्लामा केही समययतादेखि चितुवाको आक्रमण बढ्दै जाँदा त्रसित बनेका स्थानीय बासिन्दा न्याय माग्दै जिल्ला प्रशासन कार्यालय बर्दिया पुगेका छन् । बिहीबार एकै दिन गुलरिया नगरपालिका–४, तुस्लिपुरका ३६ वर्षीय नन्दु रोकाय र मधुवन नगरपालिका–९ बस्ने मैसरा डाँगीको चितुवाको आक्रमणबाट मृत्यु भएपछि न्याय माग्दै स्थानीय परिवार जिल्ला प्रशासन कार्यालय बर्दिया पुगेका हुन् ।
भागेका कैदीबाट निर्वाचन सुरक्षामा चुनौती
जेनजी आन्दोलनका क्रममा कारागारबाट भागेका कैदीका कारण निर्वाचन सुरक्षामा चुनौती थपिएको छ । कैलाली कारागारबाट फरार भएका धेरै कैदीबन्दी अझै कारागार नफर्केपछि प्रतिनिधि सभा सदस्यको निर्वाचन सुरक्षामा चुनौती थपिएको हो ।
महोत्सवमै स्वयम्भु स्तुपा र धरहरा
नवौँ वालिङ महोत्सवमा विद्यार्थीको उत्कृष्ठ कला प्रदर्शन गरिएको छ । “हाम्रो मौसम हाम्रो शान वालिङ महोत्सव हाम्रो पहिचान” भन्ने नाराका साथ आयोजित नवौँ वालिङ महोत्सवमा स्टलको ठिक अगाडि विद्यालयहरुले शैक्षिक प्रदर्शनी गरेको हो ।
मतदान स्थलमा सुरक्षा विशेष चासो
आगामी फागुन २१ मा हुने प्रतिनिधि सभा सदस्य निर्वाचनका सुरक्षाका हिसाबले वर्गीकरण गरिएका मतदान स्थलमा जिल्ला सुरक्षा समितिले चासो लिएको छ । सुरक्षाका दृष्टिले वर्गीकरण गरिएकामध्ये अति संवेदनशील मतदान केन्द्र तथा स्थललाई समितिले विशेष चासो दिएको हो ।
कर्णालीको निर्वाचनमा आमचासो
कर्णाली प्रदेशमा १० जिल्ला र १२ निर्वाचन क्षेत्र छन् । यस पटकको निर्वाचनको नतिजालाई लिएर आमचासो देखिएको छ । १२ सिटमा १३१ जना उम्मेदवार चुनावी मैदानमा छन् ।
वनको उपयोगबाटै समृद्धि
नेपालको औद्योगिक क्षेत्रमा संलग्न रहने निर्माण, खानी, विद्युत्, ग्यास जस्ता क्षेत्रहरूबाट राष्ट्रिय अर्थतन्त्र (कुल गार्हस्थ्य उत्पादन) मा ११–१४ प्रतिशतसम्म योगदान रहेको र ५५ देखि ६० प्रतिशतसम्म सेवा क्षेत्रको यसमा अंश रहेको एक अध्ययनले देखाएको छ । निर्माण क्षेत्र (म्यानुफ्र्याक्चरिङ) मा पनि सन् २०२३/०२४ को अवधिमा करिब पाँच प्रतिशतले गिरावट आएको अर्को अध्ययनले देखाएको
शिक्षक विद्यार्थी सम्बन्ध र सिकाइ
शिक्षक र विद्यार्थीबिचको सम्बन्ध नै शिक्षा प्रणालीको केन्द्र हो । विद्यालयमा आधुनिक पुस्तक, प्रविधि र आकर्षक कक्षा भए पनि शिक्षक विद्यार्थीबिच विश्वास, सम्मान र नैतिकतामा आधारित सम्बन्ध छैन भने शिक्षा प्रभावकारी हुँदैन । वास्तविक सिकाइ जब विद्यार्थीले शिक्षकमा भरोसा गर्छन् र शिक्षकले विद्यार्थीलाई सम्मानपूर्वक बुझ्छन् त्यति बेला मात्र सम्भव हुन्छ ।
अस्तित्व रक्षामा र्याफ्टिङ
विश्वमा र्याफ्टिङको अवस्थाबारे कुरा गर्दा अमेरिका, न्युजिल्यान्ड, क्यानडा, कोस्टारिका, अस्ट्रेलिया, चिली, नर्वेलगायतले यस क्षेत्रमा ठुलो प्रगति गरेका छन् । हाम्रै छिमेकी देश भारतले पनि यसको राम्रो प्रगति गरेको छ । ‘२०२२ कमर्सियल रिभर युज रिपोर्ट’ अनुसार अमेरिकामा ४८ वटा प्रमुख नदीमा १४/१५ लाखभन्दा बढी पर्यटक बर्सेनि ¥याफ्टिङको रमाइलो गर्न जाँदा रहेछन् । त्यसै गरी
परीक्षामा प्रश्नको उत्तर व्यवस्थापन
अहिले जुनसुकै क्षेत्र प्रतिस्पर्धायुक्त छ । त्यसमा पनि लोक सेवा आयोगद्वारा लिइने विभिन्न प्रतियोगितात्मक परीक्षामा त प्रतिभाशाली नवयुवाको झन् बढी प्रतिस्पर्धा छ । उक्त प्रतिस्पर्धामा अब्बल र सफल ठहरिन पढेर मात्र हुँदैन । पढेको कुरा स्मरण गरेर निर्धारित समय सीमाको परीक्षामा राम्ररी प्रस्तुत गर्न सक्नु पर्छ । लेखाइ भनेको अक्षरहरूको पुञ्ज मात्र होइन ज्ञान, तर्क र सिलसिलाको
टी–२० विश्वकपमा हेर्नलायक पाँच खेलाडी
भारत र श्रीलङ्कामा संयुक्त रूपमा आयोजना हुने टी–२० विश्वकप शनिबार सुरु हुँदै छ । विश्वकप कुनै पनि खेलाडीका लागि प्रसिद्धि कमाउने र आफूलाई महान् बनाउने यो ठुलो मञ्च हो । यसपालि पनि विश्वकपमा त्यस्ता केही खेलाडी छन् जसले सबभन्दा बढी छाप छोड्न सक्छन् । तीमध्ये पाँच खेलाडीको यहाँ चर्चा गरिएको छ ।
चलचित्र ‘बिगुल’ लाई जेसिसको साथ
चलचित्र ‘बिगुल’ को बिहीबार राजधानीमा पत्रकार सम्मेलन आयोजना गरी चलचित्रसम्बन्धी विविध जानकारी प्रस्तुत गरिएको छ । कार्यक्रममा चलचित्र निर्माता दिनेश कोइराला र नेपाल जेसिसका राष्ट्रिय अध्यक्ष जीवन कार्की बिच एक सम्झौतामा हस्ताक्षर भएको थियो ।
देशारलाई अरनिको युवा पुरस्कार
युवा कलाकार सुरेम देशारलाई ‘अरनिको युवा कला पुरस्कार’ शुक्रबार राजधानीमा प्रदान गरिएको छ । राष्ट्रिय युवा कोषद्वारा राष्ट्रिय विभूति अरनिकोको नाममा स्थापित सो पुरस्कारको राशि ४० हजार रुपियाँसहित सम्मानपत्र रहेको छ । सो पुरस्कार प्राज्ञ विजय थापाले प्रदान गर्नुभएको हो । नेपाली कलाको संरक्षण र विकासमा सहयोग पु¥याउने लक्ष्यसहित कोषले सो पुरस्कार स्थापना गरेको हो ।
‘पहिलो दिनको पहिलो प्रहर’ विमोचित
कवि खड्गबहादुर बोहराको नयाँ कविता सङ्ग्रह ‘पहिलो दिनको पहिलो प्रहर’ विमोचन गरिएको छ । कृतिको विमोचन गर्दै मध्यपश्चिम विश्वविद्यालयका पूर्वरजिस्ट्रार तथा समालोचक डा. महेन्द्रकुमार मल्लले बोहराको सिर्जनालाई ‘समय, समाज र चेतनाको ऐना’ को संज्ञा दिनुभयो ।
कुमारी र रमिताको पिरती प्रदर्शनमा
शुक्रबारबाट दुई नयाँ नेपाली चलचित्र ‘कुमारी’ र ‘रमिताको पिरती’ देशभर एकसाथ प्रदर्शनमा आएका छन् । दिनेश राउत निर्देशित ‘कुमारी’ युवा–युवतीको प्रेम कथामा आधारित छ ।
निःशुल्क भिसा र टिकटको व्यवस्था खारेजीको गृहकार्य
श्रम, रोजगार तथा सामाजिक सुरक्षामन्त्री राजेन्द्रसिंह भण्डारीले खाडी र मलेसियामा निःशुल्क भिसा र टिकटको व्यवस्था कार्यान्वयन नभएको हुँदा यसलाई खारेज गर्नुपर्ने बताउनुभएको छ ।
भित्रियो सवा आठ अर्ब वैदेशिक लगानी
चालु आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को छ महिनामा सवा आठ अर्ब रुपियाँ प्रत्यक्ष वैदेशिक लगानी (एफडिआई) भित्रिएको छ । नेपाल राष्ट्र बैङ्कको तथ्याङ्क अनुसार चालु आवको साउनदेखि पुससम्म आठ अर्ब १७ करोड रुपियाँ भित्रिएको हो । गत वर्ष सो अवधिमा छ अर्ब ४८ करोड रुपियाँ वैदेशिक लगानी भित्रिएको थियो ।
प्राविधिक र चिकित्सकको विवरण माग
कृषि तथा पशुपन्छी विकास मन्त्रालयले देशभर स्थानीय तहमा कार्यरत कृषि तथा पशु सेवा प्राविधिक र कृषि स्नातक/पशु चिकित्सकको यथार्थ विवरण उपलब्ध गराउन अनुुरोध गरेको छ ।
नेपाल टेलिकमको निमित्त प्रबन्ध निर्देशकमा डङ्गोल
नेपाल दूरसञ्चार कम्पनी लिमिटेड (नेपाल टेलिकम) को निमित्त प्रबन्ध निर्देशकमा रिना डङ्गोल नियुक्त हुनुभएको छ । २०८२ माघ २२ गतेको प्रधानमन्त्री एवं सञ्चार तथा सूचना प्रविधि मन्त्रीस्तरीय निर्णय अनुसार उहाँलाई सञ्चार तथा सूचना प्रविधि मन्त्रालयले निमित्त प्रबन्ध निर्देशक तोकेको जनाइएको छ ।
जनताको पक्षमा लेख्न डराउन नहुने
नेपाल मजदुर किसान पार्टीका अध्यक्ष नारायणमान बिजुक्छेले पत्रकारले सत्यतथ्य कुरा जनताका पक्षमा बोल्न र लेख्न डराउन नहुने बताउनुभएको छ । रफत सञ्चार क्लबको १६ औँ वार्षिकोत्सव कार्यक्रम शुक्रबार उद्घाटन गर्दै उहाँले पत्रकारले देश र जनताका पक्षमा बोल्न र लेख्न डराउन नहुने स्पष्ट पार्नुभयो । उहाँले भन्नुभयो, “देश र जनताका पक्षमा उभिएर निर्भीकतासाथ आफ्नो दायित्व पूरा गर्न पत्रकार अग्रसर रहनु पर्छ । “पत्रकारले साँचो कुरा बोल्न र लेख्न पछि पर्न हुँदैन । यो कर्तव्यप्रति च्युत भए देश र जनताको अहित हुन जान्छ ।”
कांग्रेस सबैभन्दा नयाँ पार्टी : सभापति थापा
नेपाली कांग्रेसका सभापति गगन थापाले सङ्कटमा पनि परिस्थिति समाल्ने र नेतृत्व गर्ने शक्ति कांग्रेससँग मात्र भएको दाबी गर्दै कांग्रेस देशको सबैभन्दा पुरानो र अहिलेको सन्दर्भमा सबैभन्दा नयाँ दलसमेत भएको बताउनुभएको छ ।
