नयाँ भवनबाट इलाका प्रशासनको काम
इलामको पश्चिमी क्षेत्रलाई लक्षित गरी निर्माण गरिएको नयाँ भवनबाट आजदेखि इलाका प्रशासन कार्यालय मङ्गलबारेले प्रशासनिक काम सुुरु गरेको छ ।
‘जेनजी’ आन्दोलनको क्रममा लुटिएको हतियार फेला
झापामा भदौ २४ गते भएको ‘जेनजी’ आन्दोलनको क्रममा इलाका प्रहरी कार्यालय बिर्तामोडबाट हतियार लुट्ने कार्यमा संलग्न रहेको अरोपमा प्रहरीले दुई जनालाई पक्राउ गरेको छ ।
बेँसीसहरको सार्वजनिक शौचालय अलपत्र
सदरमुकाम बेँसीसहर नगरपालिका–७, स्थित सहजी बसपार्कको सार्वजनिक शौचालय अलपत्र बनेको छ । सर्वसाधारण यात्रु र स्थानीयका लागि निर्माण गरिएको उक्त शौचालय अव्यवस्थित र भद्रगोल अवस्थामा रहेको पाइएको हो ।
झापा ५ का उम्मेदवार ओली र साहको एकसाथ घरदैलो
झापाको क्षेत्र नं. ५ मा प्रतिनिधि सभा सदस्य निर्वाचनको माहोल थप तातेको छ । नेकपा (एमाले) का अध्यक्ष एवं पूर्व प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली र रास्वपाका बरिष्ठ नेता बालेन्द्र साहले दमकमा नै चुनाव केन्द्रित घरदैलो सुरु गर्नुभएको छ ।
समावेशीकरणको दिशामा नयाँ फड्को : गोरखापत्रद्वारा प्रकाशित डोट्याली भाषा
समावेशीकरणको दिशामा नयाँ फड्को : गोरखापत्रद्वारा प्रकाशित डोट्याली भाषा
ढोग्दै उम्मेदवार, प्रश्न गर्दै मतदाता
यही फागुन २१ गते हुने प्रतिनिधि सभा सदस्य निर्वाचनको मिति नजिकिँदै जाँदा जिल्लाका उम्मेदवारले घरदैलो अभियानलाई तीव्रता दिएका छन् । मतदाताका घर घरमा पुगेका उम्मेदवारले ज्येष्ठ नागरिकलाई ढोग्ने, आशीर्वाद लिने, दुःखसुखका कुराकानी गर्ने जस्ता व्रिmयाकलापमार्फत मतदाता आफ्नो पक्षमा पार्ने कोसिस गरेका छन् ।
रुपन्देहीको चुनावी मैदान : नयाँ अनुहारबिच पेचिलो प्रतिस्पर्धा
पाँच निर्वाचन क्षेत्र रहेको रुपन्देहीको क्षेत्र नं. १ मा यस पटक सबै नयाँ उम्मेदवार प्रतिस्पर्धामा उत्रिएका छन् । सबै अनुहार नयाँ भएकाले कसले जित्छ भन्ने पूर्वआकलन गर्न यहाँका मतदातालाई कठिनाइ भएको छ । नयाँ अनुहारबिचको चुनावी सरगर्मी झन् रोचक बनेको छ । अघिल्ला निर्वाचनका सदाबहार उम्मेदवार मैदानमा नउत्रिएपछि स्थापित दल र नयाँ शक्तिबिच पेचिलो भिडन्त हुने सङ्केत देखिएको हो ।
तराईसँग जोड्ने महभिर फोड्न सुरु
जिल्ला सदरमुकाम दिक्तेललाई पूर्वी तराईसँग जोड्ने छोटो बाटोमा अवरोधका रूपमा रहेको महभिर फोड्ने सुरु भएको छ । महभिरमा ठुलो चट्टान भएकाले हालसम्म सडक जोड्न सकिएको छैन । उक्त
मध्यवर्ती क्षेत्रको पीडा : स्थानान्तरणको ग्यारेन्टी भए मात्र मत
बाँके राष्ट्रिय निकुञ्ज अन्तर्गत पर्ने मध्यवर्ती क्षेत्रका बासिन्दाले वन्यजन्तु जोखिम बढेको भन्दै आफूहरूलाई मध्यवर्ती क्षेत्रबाट अन्यत्र स्थानान्तरणको माग गरेका छन् । निकुञ्जको मध्यवर्ती क्षेत्र अन्तर्गत पर्ने दाङको दङ्गीशरण गाउँपालिका–१ को फुर्केसल्ली, बबई गाउँपालिका–१ का मलई माझगाउँ, जलजला, सिमलकुना, केउरिनी, बन्जरेलगायतका स्थानमा बसोबास गर्ने स्थानीयले मध्यवर्ती क्षेत्रबाट अन्यत्र स्थानान्तरण गर्न माग गरेका हुन् ।
चुनावी मुद्दा बनेको सडक अझै अधुरै
वडा सदस्यमा लड्ने व्यक्तिदेखि लिएर प्रतिनिधि सभा निर्वाचनसम्मका हरेक चुनावमा सबैका एजेन्डा बन्ने गरेको आम्बासा–तेलपानी हुँदै सुर्खेत जोड्ने सडक बन्न सकेको छैन । करिब पाँच दशकदेखि निर्माणको प्रतीक्षामा रहेको ४६ किलोमिटर सडक राजनीतिक दलहरूको घोषणापत्रमा दोहोरिएर आउने गरेको छ तर सडकको विषय भने कहिल्यै प्राथमिकतामा पर्न सकेको छैन ।
समावेशीकरणको दिशामा नयाँ फड्को : गोरखापत्रद्वारा प्रकाशित चाम्लिङ राई भाषा
समावेशीकरणको दिशामा नयाँ फड्को : गोरखापत्रद्वारा प्रकाशित चाम्लिङ राई भाषा
हलियालाई छैन गाँसबास, उम्मेदवारलाई भोट पाउने आस
भोट पाउने आशामा उम्मेदवार हलिया बस्तीमा पुगे मुक्त हलिया भने गाँसबासकै चिन्ताले पिरोलिएका छन् । हलिया मुक्ति घोषणा भएको १७ वर्ष बितिसक्दा पनि उचित पुनस्र्थापना र रोजगारी नहुँदा छाक टार्नकै लागि मुक्त हलिया सडक किनारमा गिट्टी कुटेर जीविका चलाउन बाध्य छन् । नेपाल सरकारले २०६५ साल भदौ २१ गते हलिया मुक्तिको घोषणा गरेको थियो । सुदूरपश्चिम र कर्णाली प्रदेशका १६ हजार ९५३ जना हलियामध्ये सरकारले हालसम्म १३ हजार ५४६ जना पुनस्र्थापना गरे पनि अझै तीन हजार ४०७ जना मुक्त हलिया गाँसबासको प्रतीक्षामा छन् ।
आश्वासन मात्रै दिएको गुनासो
कैलालीको धनगढीमा रहेको रानाथारू बस्तीका मतदाताले हरेक निर्वाचनमा नेताबाट आश्वासन मात्रै पाएको गुनासो गरेका छन् । बस्तीमा बाटोघाटो र कुलो निर्माण गर्ने भनेर नेताले आश्वासन दिँदै आएको उनीहरूको गुनासो छ । धनगढी उपमहानगरपालिकाको वडा नम्बर–७, ८, १०, ११ लगायतका वडामा रानाथारू बस्ती रहेको छ । गाउँमा बाटो, कुलोलगायत पूर्वाधारदेखि लिएर विभिन्न क्षेत्रमा समस्या रहेका छन् ।
घरबाहिर असुरक्षा र भित्र डर
स्वास्थ्यकर्मी अनिता थापा बिहेपछि श्रीमान्को घर हुम्ला जानुभयो । घरमा महिनावारी भएपछि उहाँलाई सकस भयो । उहाँ घरभित्र बस्न चाहे पनि देवीदेवता रिसाउने र अनिष्ट हुने डर देखाउँदै परिवारले छाउगोठमा बस्न आग्रह ग¥यो । उहाँले मान्नुभएन । बाहिर कसैलाई घरभित्र बसेको थाहा नदिने र बाहिर ननिस्कने सर्तमा उहाँ महिनावारी हुँदा घरभित्रै बस्नुभयो । घरमा बस्दा उहाँको घरमा सर्प आयो ।
हुम्लामा तीन दलबिच प्रतिस्पर्धा
प्रतिनिधि सभा सदस्यको निर्वाचनमा मुख्य गरी जिल्लाका ठुला तीन राजनीतिक दलबिच चुनावी प्रतिस्पर्धा हुने भएको छ । अन्य दल चुनावी मैदानमा भए पनि मुख्य गरी कांग्रेस, एमाले र नेपाली कम्युनिस्ट पार्टीबिच नै प्रतिस्पर्धा हुने देखिएको हो ।
कोराबाटै चुनावी प्रतिबद्धता
फागुन २१ गते हुने निर्वाचनका लागि मोरङ क्षेत्र नम्बर ६ मा नेकपा (एमाले) बाट उम्मेदवार बन्नुभएका विनोद ढकालले कोराबाटै ३० बुँदे प्रतिबद्धता सार्वजनिक गर्नुभएको छ ।
लालपुर्जादेखि सहिदगेट निर्माणसम्मका प्रतिबद्धता
कैलाली क्षेत्र नम्बर २ का नेपाली कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा) बाट प्रतिनिधि सभा उम्मेदवार बन्नुभएका नन्दबहादुर साउद (राजेन्द्र) ले आफ्नो चुनावी प्रतिबद्धतापत्र सार्वजनिक गर्नुभएको छ ।
कर्णालीको फेरी फेरिदिन मतदाताको माग
कर्णालीपारिका मतदाताहरूले कर्णाली नदीमा रहेको फेरी फेरिदिन उम्मेदवारसँग माग गरेका छन् । स्वामिकार्तिकखापर गाउँपालिका कर्णाली नदीपारि रहेको छ । यहाँका स्थानीयवासीले यसै नदीमा राखेको फेरीका सहाराले अहिले दैनिक उपभोग्य सामग्री ढुवानी गर्दै आएका छन् । यसले हिउँद महिनामा सहज हुने गरेको भए पनि बर्खाको समय फेरी बन्द हुने गरेकाले यसलाई फेरिदिन यहाँका मतदाताले उम्मेदवारलाई माग राख्ने गरेका हुन् ।
मुग्लिन–मलेखु सडकः कालोपत्र तीव्र
पृथ्वी राजमार्गको नागढुङ्गा–मलेखु सडक स्तरोन्नती गरी कालोपत्र गर्ने काम तीव्र बनाइएको छ । हालसम्म ११ किलोमिटर कालोपत्र गरिएको छ । गत वर्ष आठ किलोमिटर कालोपत्र गरिएकामा यस वर्ष थप तीन किलोमिटर कालोपत्र गरिएको हो । थप ठाउँमा कालोपत्रका लागि तीव्र गतिमा काम भइरहेको छ ।
मतदाता शिक्षा कार्यक्रम सुरु
फागुन २१ गते हुन लागेको प्रतिनिधि सभा सदस्य निर्वाचनलाई लक्ष्य गरी निर्वाचन आयोगले मतदाता शिक्षा कार्यक्रम सुरु गरेको छ । आइतबारदेखि देशभरि एकैसाथ उक्त कार्यक्रम सुरु गरिएको आयोगले जनाएको छ ।
अपरिहार्य नीतिगत बहस
प्रतिनिधि सभाको फागुन २१ गते हुने निर्वाचन नजिक आउँदै छ । सम्पूर्ण तयारी हुँदै छ । विगतमा पनि निर्वाचन नभएको होइन । संविधान सभाका निम्तिसमेत दुई पटक निर्वाचन भयो । संविधान निर्माणपछि पनि दुई पटक सङ्घीय संसद्लगायतको अनुभव छ तर यो पटकको निर्वाचन भने बेग्लै परिवेशमा हुन लागेको छ । त्यो परिवेशलाई गहन ढङ्गले बुझ्नुपर्ने हुन्छ । भदौ २३ र २४ गते मुलुकमा नवपुस्ता अर्थात् जेनजीले विद्रोह गरे
मतदाता शिक्षाको प्रभावकारिता
लोकतन्त्र केवल शासन प्रणाली मात्र होइन । नागरिक चेतनाको प्रतिफल हो । नागरिकले आफ्नो अधिकार, कर्तव्य र जिम्मेवारीको सचेत रूपमा प्रयोग गरेमा मात्र लोकतन्त्र बलियो हुन्छ । निर्वाचन लोकतन्त्रको केन्द्रीय अभ्यास हो । यसलाई सार्थक बनाउने प्रमुख आधार निर्वाचन वा मतदाता शिक्षा हो । मतदाता शिक्षाबिना निर्वाचन केवल औपचारिक प्रक्रियामा सीमित हुन पुग्छ । जसले लोकतन्त्रको मर्मलाई कमजोर बनाउँछ । यही सन्दर्भमा २०८२
स्वास्थ्य बिमा सफलताका कसी
नेपालको संविधानको भाग–३, मौलिक हक र कर्तव्य अन्तर्गत धारा ३५ को स्वास्थ्यसम्बन्धी हकमा ‘प्रत्येक नागरिकलाई राज्यबाट आधारभूत स्वास्थ्य सेवा निःशुल्क प्राप्त गर्ने हक हुने छ र कसैलाई पनि आकस्मिक स्वास्थ्य सेवाबाट वञ्चित गरिने छैन’ भनी उल्लेख गरिएको छ ।
चुनावी घोषणापत्र र मानव अधिकार
राजनीतिमा निर्वाचनको बेला प्रायः यस्तो समय आउँछ, जहाँ परिवर्तनका सपना देखाएर उत्साहसाथ घरदैलो ढक्ढक्याइन्छ । नेपालको राजनीति पनि यसबाट अछुतो छैन । २००४ सालमा स्थानीय निर्वाचनमार्फत नागरिकले मतदान गर्ने अभ्यास सुरु भयो तर २००४ का निर्वाचनमा औपचारिक घोषणापत्र थिएनन् । दलहरू प्रतिबन्धित जस्तै थिए, त्यसैले त्यो पूर्ण लोकतान्त्रिक र दलीय अभ्यास थिएन । प्रचार, पर्चा र पम्प्ले