कोइलाबास लयमा फर्कने आस
रोल्पा, सल्यान, प्युठान, रुकुम, दाङलगायत वरपरका जिल्लाबाट किनमेल गर्ने बजार थियो– कोइलाबास । मोटरबाटोको त्यति सुविधा थिएन, त्यो समय । हिँडेरै पुग्थे– कोइलाबास । नुनतेल, लत्ताकपडा, मरमसला, सुनका गरगहना किनमेल गर्थे– उपभोक्ता । दाङ जिल्लाको पहाडी क्षेत्र कोइलाबास नेपाल–भारतको महत्वपूर्ण नाकासमेत थियो । यतिबेला भने सुनसान, उजाड र
लाइटर (कथा)
कतै जान पनि साथीहरूको साथ खोज्ने बानीले कहिलेकाहीँ निकै झ्याउ गर्छ । आफूले चाहेको बेला उनीहरू फुर्सदमा हुँदैनन्, उनीहरूलाई सहज पर्दा आफ्नो समय मिल्दैन । कति पटक त सँगै जाने साथी नमिलेर कामै स्थगित गरेकी छु । अहिले पनि त्यस्तै भएको छ । श्वेताकी छोरीको बिहे । हिजोसमेत
न्यायको पर्खाइमा दुल्लु दरबार
भग्नावशेषमा परिणत भएको दुल्लु दरबारको आँगनमा झारैझार र ढुङ्गा मात्र देखिँदैन; यहाँका बासिन्दाको स्मृति, पीडा र आशा पनि देखिन्छ । तत्कालीन माओवादी केन्द्रको सशस्त्र द्वन्द्वमा २०५९ सालको विस्फोटले भत्किएको यो दरबारसँगै दुल्लुका स्थानीयले इतिहास जोगिने आशा पनि गुमाएका थिए । बर्सौंसम्म कसैले फर्केर नहेरेको यो दरबार अहिले भने न्यायालयसम्म पुगेको छ ।
दुई हजारले पाए निःशुल्क न्यानो लुगा
‘हुनेले दिने, नहुँनेले लैजाने’ अभियान सुरु भएपछि बैतडीका दुई हजारभन्दा बढी गरिब विपन्नले निःशुल्क रुपमा न्यानो लुगा पाएका छन् । यी मध्ये ११ वटा विद्यालयका ५६० जना विद्यार्थीले न्यानो लुगा, कम्बल र शैक्षिक सामग्रीसमेत पाएका छन् ।
गुठी जग्गा व्यवस्थित गर्ने योजना
कर्णाली प्रदेश सरकारले गुठी जग्गा व्यवस्थापन गर्न लागेको छ । गुठी जग्गासम्बन्धी प्रदेशमा उत्पन्न समस्या समाधान गर्नका लागि मापदण्ड निर्माण गर्न लागिएको हो ।
छाङरु र तिङ्करको निर्वाचन खलङ्गामै
कालापानी नजिकको व्यास गाउँपालिका–१ छाङरु र तिङ्करको मतदान जिल्ला सदरमुकाम खलङ्गामै हुने भएको छ । सो गाउँका मतदाता सदरमुकाम खलङ्गामै रहेका तथा विगतमा भएका निर्वाचनमा समेत खलङ्गामै मतदान भएका कारण आगामी फागुन २१ को निर्वाचनसमेत यतै हुने जिल्ला निर्वाचन कार्यालय दार्चुलाका कार्यालय प्रमुख एवं निर्वाचन अधिकृत प्रदीपसिंह धामीले जानकारी दिनुभयो ।
हरिनासमा नयाँ प्रशासकीय भवन निर्माण सुरु
जग्गा विवादका कारण रोकिएको स्याङ्जाको हरिनास गाउँपालिकाको नयाँ प्रशासकीय भवन निर्माण कार्य सुरु भएको छ । जग्गा विवादले निर्माण रोकिएकोमा समस्या समाधान भएसँगै पुनः अगाडि बढाइएको हो ।
चयन हुन सकेनन् उपभोक्ता समिति
गत साउन १४ गते नै कार्यकाल सकिएका चितवन राष्ट्रिय निकुञ्ज अन्तर्गतका मध्यवर्ती उपभोक्ता समितिमा नयाँ नेतृत्व चयन हुन सकेको छैन । चितवन राष्ट्रिय निकुञ्ज अन्तर्गत पूूर्वी नवलपरासी, चितवन र मकवानपुर जिल्लामा गरेर २२ वटा मध्यवर्ती उपभोक्ता समिति रहेका भए पनि कार्यकाल सकिएको पाँच महिना बित्दासम्म आठ वटा उपभोक्ता समितिले मात्रै नयाँ नेतृत्व पाएको चितवन राष्ट्रिय निकुुञ्जले जनाएको छ ।
बागलुङको गलकोट र ढोरपाटनमा छाती रोगसम्बन्धी खोजपड्ताल
बागलुङको ढोरपाटनका नागरिकको एक्सरेद्वारा छाति रोगको खोजपड्ताल गरिएको छ । गण्डकी प्रदेश सरकारले प्रदेशका ग्रामीण भेगका नागरिकको स्वास्थ्य संवेदनशिलतालाई ध्यानमा राखेर पछिल्लो समय गाउँ गाउँमै पुगेर नसर्ने रोगको खोजपड्ताल गरिरहेको छ ।
विवश फेला नपर्दा परिवारमा चिन्ता
गत असोज ६ गते बर्दियाको गेरुवा गाउँपालिका–४, राजीपुर निवासी २२ वर्षीय विवश थारू कर्णाली नदीमा गोहीको आक्रमणबाट बेपत्ता हुनुभयो । विवश हालसम्म फेला नपर्दा परिवारको बिचल्ली भएको छ । भैँसी चराउन गएका विवशलाई नदीमा भैँसी गएपछि फर्काउन जाँदा नदीको बिचमा गोहीले आक्रमण गरेको थियो । प्रत्यक्षदर्शी जनक थारूले भैँसी खेद्दै गर्दा नदीको बिचमा गोहीले आक्रमण गरेर ढलाएको बताउनुभयो ।
जाडोको अचुक औषधी
रोगसँग लड्ने शक्ति बढाउन हाम्रो घरमा पाक्ने दाल, भात, तरकारी अचार र विभिन्न स्वस्थकर खानाका अतिरिक्त स्थानीय फलफूल, जस्तो– अम्बा, अमला, सुन्तला, बिमिरो, हलुवावेद, अमिला फल उपयुक्त हुन्छन् । ‘आजकल जाडोमा सुप खानु पर्छ’ भन्ने चलन चलेको छ । सुप खाने विदेशीको राम्रो चलन हो । हामी प्रायः के बिर्सिन्छौँ भने, हाम्रो भान्सामा पाक्ने दाल, तरकारीको रस, गुन्द्रुकको झोल, तामा र बोडीको झोल पनि सुप नै हुन् ।
आदिकविको जन्मथलोमा एक अर्बको ‘साहित्य उद्यान’ गुरुयोजना स्वीकृत
नेपाली भाषाका शिखर पुरुष तथा राष्ट्रिय विभूति आदिकवि भानुभक्त आचार्यको जन्मथलो रम्घालाई विश्वव्यापी साहित्यिक पर्यटकीय गन्तव्य बनाउने अभियानले मूर्त रूप लिन थालेको छ ।
कांग्रेस विशेष महाधिवेशनमा गुल्मीबाट ४८ प्रतिनिधि सहभागी
नेपाली कांग्रेसको बिशेष महाधिवेशनमा गुल्मीबाट ४८ जना प्रतिनिधि सहभागी हुने भएका छन् । कांग्रेसका महामन्त्रीद्वय गगन थापा र बिश्वप्रकाश शर्माले आह्वान गरेको विधानअनुसारको विशेष महाधिवेशनमा गुल्मीबाट ४८ जना प्रतिनिधि सहभागी हुन काठमाडौँ पुग्नुभएको कांग्रेस गुल्मीका सभापति खिलध्वज पन्थीले जानकारी दिनुभयो ।
दिव्योपदेशको आलोकबाट
गोरखा राज्यको उत्तराधिकारीका रूपमा विसं १७९९ पुस २७ जन्मिएका पृथ्वीनारायण शाह आधुनिक कालखण्डमा नेपाल एकीकरणका प्रणेता हुन् । राष्ट्रिय एकता दिवस राष्ट्रनिर्माताको जन्म दिवस पारी मनाउँदै आएकोमा गणतन्त्रलगत्तै राष्ट्रियस्तरमा पृथ्वी जयन्ती नमनाउने घोषणा गरिएको थियो । पछिल्ला दिनमा पुनः नेपालका सर्जकलाई स्मरण गर्न थालिएको छ । यथार्थमा
थारू संस्कारअनुसार विवाह गर्ने जोडीलाई दुई लाख
लुम्बिनी प्रदेशका पूर्वमुख्यमन्त्री डिल्ली बहादुर चौधरीले थारू समुदायमा परम्परागत संस्कार र रीतिरिवाजअनुसार गरिने विवाह (बर्का भ्वाज) गर्ने जोडीलाई दुई लाख रुपियाँ सहयोग गर्ने घोषणा गर्नुभएको छ ।
सङ्घर्षबिनाको सफलता
प्रविधिको तीव्र विकाससँगै कृत्रिम बौद्धिकता (आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स–एआई) ले मानव जीवनका हरेक क्षेत्रमा हस्तक्षेप गरिरहेको छ । विशेष गरी कला र सङ्गीतको क्षेत्रमा एआईको प्रवेशले एउटा नयाँ बहस छेडिदिएको छ । हिजोआज सामाजिक सञ्जाल र युट्युबमा यस्ता गीतहरू छ्यापछ्याप्ती सुनिन्छन्, जसलाई सुनेर यो मानवले गाएका हुन् कि मेसिनले भनेर छुट्याउनै कठिन भइसकेको छ ।
बागलुङ नगरपालिकाको वित्तिय प्रगति २२.४५ प्रतिशत
बागलुङ नगरपालिकाले चालु आर्थिक वर्षको ६ महिनाको अवधिमा २२ दशमलव ४५ प्रतिशत वित्तीय प्रगति गरेको छ ।
प्रतिष्ठानको वातावरणीय प्रभाव मूल्याङ्कनको काम अन्तिम चरणमा
सप्तरीको रामराजा प्रसाद सिंह स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानको वातावरणीय प्रभाव मूल्याङ्कनको काम अन्तिम चरणमा पुगेको छ ।
चीनको विकासमा ग्रामीण उद्योग
सन् १९७८ पछि चीनमा भएको आर्थिक रूपान्तरण आधुनिक विश्व विकास इतिहासका सबैभन्दा उल्लेखनीय घटनामध्ये एक हो । सन् १९७८ डिसेम्बरमा देङ स्याओपिङको नेतृत्वमा सुरु भएको सुधार र खुलापन नीतिले चीनलाई केन्द्रीकृत योजना प्रणाली र बन्द अर्थतन्त्रबाट क्रमशः बजार–उन्मुख अर्थतन्त्रतर्फ मोड्न सफल भयो । त्यसबेला चीन मुख्यतः कृषिमा आधारित अर्थतन्त्र थियो, जसको अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारमा सं
कालिका नगरपालिकाद्वारा पुनर्निर्माणका लागि बजेट विनियोजन
जेनजी आन्दोलनबाट ठुलो क्षति ब्यहोरेपछि कालिका नगरपालिकाको नियमित विकास निर्माणको काम प्रभावित बनेको छ । नगरपालिकाको विकास बजेट आगजनी र तोडफोड भएका भौतिक संरचनामा खर्च गर्न परेपछि शुक्रबार सम्पन्न आठौं नगरपरिषद्ले बजेट परिमार्जन गरेर सो तर्फ लगानी गर्ने निर्णय गरेपछि नियमित योजनाहरुको बजेट प्रभावित बनेको हो ।
ढालिएका शिर उठाउने प्रयत्न
जतिखेर पहिचानसहितको सङ्घीयताको मुद्दाले सडक बलिरहेको थियो । पहिलो संविधान सभा विघटन उन्मुख थियो । सदियौँदेखि राज्यबाट दमित जनजाति, सीमान्तकृत समुदाय दिउँसो पत्थर र साँझमा राँको लिएर काठमाडौँका सडकमा ओर्लिएका थिए । कोटेश्वरस्थित किरात राई यायोक्खाको हलमा गर्मागर्मी बहस हुन्थ्यो । पहिचानको मुद्दा तत्कालीन नेकपा (माओवादी) ले परालको
हराएको गाउँ (कविता)
जुन दिनदेखि तिम्रो झेली सिंहदरबार समृद्धिको कर्कस सिट्ठी फुक्दै मेरो गाउँ पस्यो, हराउँदै गए
शीतलहरबाट जोगिन न्यानो कपडा वितरण
महोत्तरी जिल्लामा पछिल्लो समय अत्यधिक चिसो र शीतलहर बढ्दै गएपछि त्यसको प्रत्यक्ष मारमा परेका विपन्न, असहाय तथा जोखिममा रहेका परिवारलाई लक्षित गर्दै लायन्स क्लब अफ बर्दिवास समाजले न्यानो फाइबर सिरक र म्याट वितरण गरेको छ ।
अब म सक्दिनँ (कविता)
हरेक आँखाका आँगनमा सपनाको बिस्कुन सुकाउन आफैँले आफूलाई ताल्चा लगाएर म बस्न सक्दिनँ ।