पूर्वमन्त्री र सांसदसँग चुनावी मैदानमा नयाँ उम्मेदवार
दार्चुलाबाट यसअघि नेपाल सरकारका मन्त्री तथा प्रतिनिधि सभा र संविधान सभा सदस्य भएकासँग नयाँ उम्मेदवारले प्रतिस्पर्धा गरिरहेका छन् । फागुन २१ गते हुने प्रतिनिधि सभा निर्वाचनमा नेपाल सरकारका मन्त्री तथा प्रतिनिधि सभा र संविधान सभा सदस्य भएका पुराना उम्मेदवारलाई चुनौती दिँदै चुनावी मैदानमा छन् ।
मत हाल्न भारतबाट फर्किंदै
ऐतिहासिक जेनजी आन्दोलनपछि हुन गइरहेको प्रतिनिधि सभा सदस्यको निर्वाचनमा मताधिकार प्रयोग गर्न परदेसिएका कामदार स्वदेश फर्किन थालेका छन् । पर्याप्त रोजगारीको अवसर नहुँदा सुदूरपश्चिम प्रदेशबाट ठुलो सङ्ख्यामा मजदुरी गर्न भारत जाने बाध्यता छ । रोजगारीको सिलसिलामा त्यसतर्फ गएकाहरू निर्वाचनमा मताधिकार प्रयोग गर्न गौरीफन्टा नाका भएर फर्किरहेका छन् ।
मतदाता शिक्षा गाउँ गाउँमा
जिल्लामा अघिल्लो हप्ताबाट सुरु भएको मतदाता शिक्षा कार्यक्रम गाउँ गाउँमा प्रभावकारी बन्दै गएको छ । निर्वाचनमा मत बदर हुन सक्ने सम्भावना भएकाले स्वयंसेवकले मतदाता शिक्षालाई प्रभावकारी रूपमा सञ्चालन गरिरहेका छन् ।
उम्मेदवारले खोलेनन् नयाँ खाता
आसन्न प्रतिनिधि सभा सदस्य निर्वाचनमा कञ्चनपुरबाट उम्मेदवार बनेका २२ उम्मेदवारले नयाँ बैङ्क खाता सञ्चालनमा ल्याएका छैनन् । फागुन ३ गतेसम्म बैङ्क खाता सञ्चालन गरेर प्रचारप्रसार गर्न निर्वाचन आयोगले आग्रह गरे पनि ५५ उम्मेदवारमध्ये यहाँका २२ उम्मेदवारले नयाँ खाता सञ्चालन नै नगरेको पाइएको हो ।
पूर्वाधार र रोजगारी प्राथमिकतामा
काठमाडौँ बूढानीलकण्ठ नगरपालिका वडा नं. १० मिलनचोक निवासी ७१ वर्षीय शान्तिमाया तामाङले मतदान गर्न थालेको तीन दशकभन्दा बढी भयो । खेती हुने कपनमा बस्ती विस्तार भयो । अव्यवस्थित सहरीकरणले खोला मिचिए । उहाँ पछिल्ला १५ वर्षदेखि वर्षामा बाढीको प्रताडना र हिउँदमा धुलो र दुर्गन्धसँग जुधिरहनुभएको छ ।
गुल्मी–१ : मुख्य दल नै जित हात पार्ने दाउमा
फागुन २१ गते हुने प्रतिनिधि सभाको निर्वाचन गुल्मी–१ मा रोचक र प्रतिस्पर्धा देखिएको छ । राष्ट्रियस्तरमै चर्चा भएका उम्मेदवार र पार्टीमा समेत पकड जमाएका उम्मेदवार यस क्षेत्रमा भएकाले यहाँको प्रतिस्पर्धा रोचक बनेको हो ।
निर्वाचनका कारण राजमार्ग विस्तार प्रभावित हुने
आगामी २१ मा हुने प्रतिनिधि सभा निर्वाचनले पूर्वपश्चिम राजमार्ग विस्तारको काम प्रभावित हुने भएको छ । एसियाली विकास बैङ्कको सहयोगमा विस्तार भइरहेको पूर्वपश्चिम राजमार्ग निर्माणको काम यतिबेला
आज चीर ठड्याइने
गद्दी बैठकको दक्षिणतर्फ वसन्तपुरमा फागुन शुक्ल अष्टमीका दिन रङ्गीचङ्गी ध्वजापताका झुन्ड्याई बाँसको तीनतले चीर ठड्याइएसँगै मङ्गलबारदेखि एक सातासम्म होलीपर्व सुरु हुन्छ । यसपालि तीनछत्रे होलीको चीरको साइत बिहान ७ बजेर १३ मिनेटको रहेको छ । पूर्णिमाको रातमा चीर ढालेर टुँडिखेलमा पु¥याई दाह गरेपछि होलीपर्व समाप्त हुन्छ ।
काउन्सिलमा तीन चेलीको ‘कम्बिनेसन’
ललितकला क्याम्पसमा स्नातक अध्ययनकै बेलाका साथी हुन्– आर्या राजभण्डारी, चाँदनी वज्राचार्य र रेनुका महर्जन । त्यतिबेलै अर्थात् सन् २००२ मा कलाका तीन विद्यार्थीले थाल्नुभएको हो– पेटल्स शीर्षकको कला प्रदर्शनी । तीन कलाकारले आफ्नो कला, दृष्टिकोण र कला अनुराग, आशक्तिलाई एउटै मञ्चमा अझ त्यसमा पनि चित्र र मूर्तिका माध्यमबाट अभिव्यक्ति गर्ने लक्ष्य राखे । त्यही सिलसिला र शृङ्खलाका रूपमा पाँचौँ सामूहिक चित्रकला प्रदर्शनी ‘कम्बिनेसन’ नेपाल आर्ट काउन्सिलमा भइरहेको छ ।
नयाँ स्वरूपमा ‘यौवनया गाचो’
साङ्गीतिक क्षेत्रमा विरासत बोकेको परिवार नेपालमा कमै पाइन्छ । तीमध्ये एक हो, जोशी परिवार । रामलाल जोशी, द्वारिकालाल जोशी/नगिना जोशी, लसता जोशी, भिन्तुना जोशी र शरद् जोशी हुँदै चौथो पुस्ता लुमिला जोशीले पनि यस क्षेत्रमा पाइला सारिसक्नुभएको छ ।
बाँझो जग्गामा उखु खेती
अरूले बाँझो छाडेको जग्गा भाडामा लिएर स्थानीय जातको उखु खेती सुरु गर्दा यहाँ दीपक कार्कीले गुडबाट राम्रो आम्दानी गर्नुभएको छ । गाउँका करिब ७५ प्रतिशत मानिस बसाइँसराइ गरेपछि खाली रहेको बाँझो जग्गा उपयोग गर्दा नसोचेको सफलता हासिल भएको छ ।
किसानले पत्याउँदैनन् मल कारखाना खोल्ने घोषणा
निर्वाचन नजिकिँदै जाँदा राजनीतिक दलहरू फेरि एक पटक रासायनिक मल कारखाना सञ्चालन र कृषकलाई सहज रूपमा मल उपलब्ध गराउने प्रतिबद्धता दोहो¥याइरहेका छन् । विगतका निर्वाचनमा गरिएका यस्तै वाचा कार्यान्वयनमा नआएकाले दोहोरिएका प्रतिबद्धता तथा घोषणाप्रति बर्दियाका कृषक भने आशावादी छैनन् ।
बुटवललाई आर्थिक राजधानी बनाउने प्रतिबद्धता
बुटवलबाट प्रदेश राजधानी दाङ सरेपछि सुस्ताएको बुटवलको व्यापार विस्तार गर्दै बुटवललाई आर्थिक राजधानी बनाउने प्रतिबद्धता उम्मेदवारले व्यक्त गरेका छन् । बुटवल रुपन्देहीको निर्वाचन क्षेत्र नं. २ मा पर्दछ । यही क्षेत्रबाट पूर्वअर्थमन्त्री विष्णुप्रसाद पौडेल नेकपा (एमाले) का तर्फबाट चुनावी मैदानमा हुनुहुन्छ । उता नेपाली कांग्रेसबाट व्यावसायिक घरानाका चुन्नप्रसाद पौडेलसमेत चुनावी मैदानमा हुनुहुन्छ भने रास्वपाले अधिवक्ता सुलभ खरेललाई उम्मेदवार बनाएको छ ।
‘सर्वसाधारण लगानीकर्ता जोगाउन दोहोरो आइजिन’
सर्वसाधारण लगानीकर्तालाई झुक्याएर संस्थापक सेयर बिक्रीवितरण गर्न नदिन दोहोरो ‘आइजिन’ (इन्टरनेसनल सेक्युरिटिज आइडेन्टिफिकेसन नम्बर) लागु गर्न लागिएको सिडिएस एन्ड क्लियरिङ लिमिटेडले जनाएको छ । कम्पनीले सोमबार एक कार्यक्रम आयोजना गर्दै प्रस्तावित अभौतिकीकरण कार्य सञ्चालन निर्देशिका, २०८२ ले अनिवार्य गर्न लागेको दोहोरो ‘आइजिन’ को व्यवस्थाले सबै किसिमका लगानीकर्ता कानुनी रूपमा पनि सुरक्षित हुने दाबी गरेको हो ।
उच्चपदस्थ कर्मचारीलाई दुई वर्षको ‘कुलिङ पिरियड’
सार्वजनिक सेयर निष्कासन गर्ने ऊर्जा क्षेत्रका पब्लिक लिमिटेड कम्पनीका हुने गरेका विभिन्न विकृति रोक्ने र उनीहरूका गतिविधिलाई पारदर्शी बनाउने गरी विद्युत् नियमन आयोगले ‘अनुमतिप्राप्त संस्थाको संस्थागत सुशासनसम्बन्धी मापदण्ड २०८२’ को मसौदा तयार गरेको छ । जनताको रकम लगानीका रूपमा स्वीकृत गरेका संस्थाको प्रशासनिक, खरिद तथा सञ्चालक समिति नियुक्तिलगायतलाई प्रक्रियालाई पारदर्शी बनाउन यस्तो मसौदा ल्याइएको आयोगले जनाएको छ ।
चार लाख बहत्तर हजारले लिए श्रम स्वीकृति
चालु आर्थिक वर्ष २०८२/८३ को पहिलो सात महिनामा चार लाख ७२ हजार ५७७ जनाले श्रम स्वीकृति लिएका छन् । यीमध्ये नेपाली श्रमिकको पहिलो श्रम गन्तव्य देश संयुक्त अरब इमिरेट्स (युएई) मा मात्रै एक लाख छ हजार ६८७ जना रहेको वैदेशिक रोजगार विभागले जनाएको छ ।
जेनजी आन्दोलनका घाइतेको विवरण बुझाउन निर्देशन
अस्पतालले जेनजी आन्दोलनका क्रममा घाइते भएकाको विवरण अझै बुझाउन सकेका छैनन् ।
बिमा बोर्डमा रकमान्तर : सेवाप्रदायकलाई एक अर्ब वितरण गरिने
स्वास्थ्य बिमा बोर्डले सेवाप्रदायक अस्पताल (संस्था) लाई एक अर्ब रुपियाँ वितरण गर्ने भएको छ । १० अर्ब रुपियाँ भुक्तानी गर्न बाँकी रहेको बिमा बोर्डले स्वास्थ्य तथा जनसङ्ख्या मन्त्रालयले विभिन्न कार्यक्रमबाट बजेट रकमान्तर गरेको ७५ करोड नौ लाख १२ हजार रुपियाँसहित एक अर्ब रुपियाँ बाँड्न लागेको हो । बिमा बोर्डका कार्यकारी निर्देशक डा. कृष्ण पौडेलले मन्त्रालयले चालु आर्थिक वर्षका कार्यक्रमलाई कटौती गरेर रकम उपलब्ध गराएको जानकारी दिँदै त्यही रकम बाँड्न लागिएको जानकारी दिनुभयो । “अलि अलि भए पनि टालटुल गरेर रकम बाँड्ने तयारीमा छौँ,” पौडेलले भन्नुभयो, “कुन अस्पताललाई कति वितरण गर्ने भन्ने निश्चित छैन ।”
पाँच वर्षमा चौध हजार ज्यान गयो
नेपालमा विगत पाँच वर्षमा सडक दुर्घटनाका कारण १४ हजारभन्दा बढी नागरिकले ज्यान गुमाएका छन् । प्रहरी प्रधान कार्यालयको तथ्याङ्क अनुसार पछिल्लो पाँच वर्षमा सडक दुर्घटनामा १४ हजार २१४ जनाको सवारी दुर्घटनाबाट ज्यान गएको हो । एक लाख ७१ हजार ९५२ जना घाइते भएका छन् । दुर्घटनाबाट हुने भौतिक क्षतिको कुनै लेखाजोखा छैन ।
सडक सुरक्षा चुनौतीपूर्ण
मुलुक प्रतिनिधि सभा निर्वाचनको सँघारमा रहेका बेला पछिलो समय दिनहुँजसो हुने गरेको सडक दुर्घटनाका कारण मतदानका लागि घर फर्कने यात्रुको सुरक्षा चुनौतीपूर्ण बनेको छ । लगातारको सडक दुर्घटनाले भइरहेको ठुलो मानवीय क्षतिले मुलुकको सडक पूर्वाधार, सडक सुरक्षा र यातायात प्रणालीमाथि नै प्रश्न उठेको छ ।
आवासीय चिकित्सक आन्दोलनमा
विभिन्न माग राख्दै चिकित्सा विज्ञान राष्ट्रिय प्रतिष्ठान (न्याम्स) वीर अस्पतालका आवासीय (रेजिडेन्ट) चिकित्सक आन्दोलित भएका छन् । एक घण्टा धर्ना दिएर उनीहरूले आन्दोलन सुरु गरेका हुन् । न्याम्स र रेजिडेन्ट एसोसिएसन अफ न्याम्स (¥यान) बिच पाँच महिनाअघि भएको सहमति कार्यान्वयन नभएपछि चिकित्सक आन्दोलनमा उत्रिएका हुन् ।
महानगरभित्र राखियो मौलिक नाम
काठमाडौँ महानगरपालिकाले महानगरका १० वटा वडाभित्रका ५०९ वटा स्थानका प्राचीन र मौलिक नाम सुनिश्चित गरेको छ । त्यसै गरी महानगरका आठ वटा वडाभित्रका स्थानको प्राचीन र मौलिक नाम सुनिश्चित गर्न अध्ययन भइरहेको महानगरले जनाएको छ ।
धादिङ बस दुर्घटना : घाइते हुनेमा घुम्न गएकादेखि विदेश जानेसम्म
पोखराबाट काठमाडौँका लागि छुटेको यात्रुवाहक बस धादिङमा आइतबार राति दुर्घटना हुँदा १९ जनाको मृत्यु भएको छ । २५ जना घाइते भएका छन् । घाइतेको उपचार महाबौद्धस्थित राष्ट्रिय ट्रमा सेन्टर, नेसनल अस्पताल कलङ्की र त्रिवि शिक्षण अस्पताल महाराजगन्जमा भइरहेको छ ।
कारबाही गर्ने आयोगको चेतावनी
प्रतिनिधि सभा निर्वाचनको प्रचारप्रसारमा स्थानीय तहका जनप्रतिनिधि, शिक्षक, कर्मचारी तथा बालबालिकासमेत प्रयोग भएको पाइएको छ । यी सबै कार्यलाई प्रचलित कानुनले वर्जित गरेको बताउँदै निर्वाचन आयोगले यस्तो कार्य रोक्न सम्बन्धित पक्षलाई निर्देशन दिएको छ । आफ्नो निर्देशनलाई बेवास्ता गर्दै यस्ता कार्य जारी राखेमा कानुन अनुसार कारबाही गर्ने चेतावनी आयोगले दिएको छ ।