प्रकाशविक्रम शाह
‘दलित विकास प्राधिकरण आवश्यक छ’
नेपाली कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा) को समानुपातिकतर्फबाट प्रतिनिधि सभा सदस्यमा गणेशबहादुर विश्वकर्मा चयन हुनुभएको छ । उहाँ पाँचौँ प्रयासमा प्रतिनिधि सभा सदस्य पदमा पुग्नुभएको हो । विश्वकर्मालाई नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (एमाले) ले २०६४, २०७०, २०७४ सालको निर्वाचनमा र नेकपा (एकीकृत समाजवादी) ले २०७९ सालको निर्वाचनमा समानुपातिकतर्फको सूचीमा राखे तर अवसर नपाउनेमा पर्दै आउनुभएको थियो । यस पटक भने उहाँ प्रतिनिधि सभा सदस्य बन्ने अवसर पाउनुभएको छ ।
पछाडि परेका वर्गको अधिकारका लागि आवाज उठाउँछु
तत्कालीन नेकपा (माओवादी) ले सञ्चालन गरेको जनयुद्धमा ज्यान जोगाउन सफल ४४ वर्षीय निराशा चौधरी यस पटक प्रतिनिधि सभा सदस्य हुन सफल हुनुभएको छ । कञ्चनपुरको बेलौरी नगरपालिका–७, सिमपुर घर भएकी चौधरी कैलालीको कैलारी गाउँपालिका–१, हसुलियामा जन्मनुभएको हो ।
‘कृषिको आधुनिकीकरणसँगै उद्योग स्थापनाको नीति आवश्यक’
कञ्चनपुर क्षेत्र नं. ३ अन्तर्गतको वेदकोट नगरपालिका–२, जडेपानीमा जन्मनुभएका ४६ वर्षीय कृपाराम राना स्कुल जीवनदेखि नै राजनीतिमा चासो राख्ने गर्नुहुन्थ्यो । १५ वर्षको उमेरमा राना नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी नेकपा (एमाले) को विद्यार्थी सङ्गठन अनेरास्ववियुमा लाग्नुभएको थियो । पढाइसकेपछि उहाँले शिक्षण पेसा रोज्नुभयो । १३ वर्ष निजी र राहत शिक्षक भएर काम गर्नुभयो । पछि उहाँको निम्न माध्यमिक विद्यालय तहको स्थायी शिक्षक पदमा नाम निस्केको केही समयपछि नै त्यसलाई छोडेर राजनीतिमा होनिनुभयो ।
‘सधैँ जनताको माझमा रहेर सेवा गर्छु’
भरतकुमार स्वाँरले २०३४ सालमा बिपी कोइरालाबाट नेपाली कांग्रेसको सदस्यता लिनुभयो । निरङ्कुश पञ्चायतविरुद्धको आन्दोलनमा सक्रिय रहनुभएका स्वाँर उक्त अवसर पाउनु आफ्नो शौभाग्य भएको बताउनुहुन्छ । राजनीतिक यात्राको ४६ वर्षपछि यस पटक अछाम क्षेत्र नं. १ बाट प्रतिनिधि सभा सदस्य पदमा विजयी हुनुभयो । उहाँले १० हजार ७५९ मत प्राप्त गर्नुभएको थियो । अछाममा स्वाँर जब्बर राजनीतिज्ञ मानिनुहुन्छ । उहाँको जीवनयापन निकै साधारण र सरल किसिमको छ । प्रतिनिधि सभा सदस्य स्वाँर संसद् अधिवेशन र अरू काम विशेषले काठमाडौँमा रहनुपर्नेबाहेक अधिकांश समय विगतमा झैँ अछामी जनतामाझ नै बिताउने बताउनुहुन्छ । उहाँ भन्नुहुन्छ, “अछामी जनतालाई कुनै किसिमको अन्याय र पीरमर्का नपरोस् भन्नेमा म सधैँ लागिपर्ने छु ।”
‘राजनीतिले नै समाज परिवर्तन गर्छ’
डा. आनन्दबहादुर चन्द राजनीतिमा नयाँ पात्र हुनुहुन्छ । प्राध्यापन, स्वास्थ्य र शैक्षिक क्षेत्रमा लामो समयसम्म काम गर्नुभएका डा. चन्द राजनीतिमा लागेकै वर्ष राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) को उम्मेदवार भएर सुदूरपश्चिमकै राजनीतिक, प्रशासनिक र व्यापारिक केन्द्र रहेको धनगढीसहितको कैलाली क्षेत्र नं. ५ बाट प्रतिनिधि सभा सदस्यमा निर्वाचित हुनुभएको छ । उहाँले डोटीबाट लगातार तीन पटक चुनाव जित्नुभएका नेकपाका नेता प्रेमबहादुर आलेमगर, नेपाली कांग्रेसका प्रदेश महामन्त्री नरनारायण शाह मनु र नेकपा (एमाले) का कैलाली अध्य
‘विगतका अधुरा काम पूरा गर्न पहल गर्छु’
नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (एमाले)का केन्द्रीय सदस्य यज्ञबहादुर बोगटी अछाम क्षेत्र नं. २ बाट प्रतिनिधि सभा सदस्य पदमा निर्वाचित हुनुभएको छ । उहाँ नौ हजार ५१८ मत प्राप्त गरी विजयी हुनुभएको हो । उहाँ २०७४ सालको प्रतिनिधि सभा सदस्यको निर्वाचनमा पनि विजयी हुनुभएको थियो । बोगटी मङ्गलसेन नगरपालिका–३, लाछिमनाका स्थायी बासिन्दा हुनुहुन्छ । २०४६ सालको आन्दोलनबाट राजनीतिक चेत खुलेको बताउने बोगटीले २०४७ सालमा विद्यार्थी राजनीति सुरु गर्नुभएको थियो । उहाँ अछाम सदरमुकाम मङ्गलसेनकै षोडशा माध्यमिक विद्यालयमा अनेरास्ववियुको प्रारम्भिक कमिटी सचिवको जिम्मेवारी समाल्दै सो सङ्गठनको केन्द्रसम्म पुग्नुभयो ।
बसाइँसराई र युवा पलायन रोक्न जनतालाई उद्यमसंग जोड्नुपर्छ
विसं २०४८ देखि २०७९ सम्मका सातैवटा चुनाव जितेको नेपाली कांग्रेसको ३४ वर्षदेखिको पुरानो डडेल्धुरा जिल्लाको किल्ला यसपटकको प्रतिनिधि सभा सदस्यको निर्वाचनमा तोडिन पुगेको छ ।
सुदूरपश्चिम प्रदेशको शिक्षण सिकाइ निराशाजनक
सुदूरपश्चिम प्रदेशका नौ जिल्लामा विद्यार्थीको सिकाइ उपलब्धिको अवस्था निराशाजनक देखिएको छ । पछिल्ला केही वर्षयता एसइई, कक्षा ८ तथा अन्य कक्षाका विद्यार्थीको सिकाइमा अपेक्षाकृत सुधार नदेखिएको शिक्षा विकास निर्देशनालय डोटीले जनाएको छ ।
उद्यमशील रिस्ता
विदेश जान खोज्ने र उतै जम्ने मोह राखेका युवाको ठूलो जमात रहेको वर्तमानमा काठमाडौँको कीर्तिपुर नगरपालिका–३, समलटोलकी २८ वर्षीय रिस्ता महर्जन भने विदेशबाट फर्केर नेपालमै व्यवसाय गर्ने तारतम्यमा छिन् ।
प्रदेश सरकारले दस महिनामा गर्यो तेत्तिस प्रतिशत खर्च
सुदूरपश्चिम प्रदेश सरकारको आर्थिक वर्ष २०८०/८२ को १० महिनाको खर्च ३३.२० प्रतिशत मात्रै देखिएको छ ।
‘बाजेको खिर’को स्वादै बेग्लै
भाइबहिनीहरू, डडेलधुराको खिरका बारेमा सुन्नु भएको छ ?
सुदूरपश्चिममा भूकम्पीय जोखिम
पश्चिम नेपाल र विशेष गरी सुदूरपश्चिम क्षेत्रमा महाभूकम्पको ठुलो जोखिम रहे पनि सम्भावित जोखिम न्यूनीकरणका लागि आवश्यक पहल गर्न सरोकारवाला चुकेको विज्ञले औँल्याएका छन् ।
सुदूरपश्चिममा भूकम्पीय जोखिम, तर छैन पूर्वतयारी
पश्चिम नेपाल र विशेषगरी सुदूरपश्चिम क्षेत्रमा महाभूकम्पको जोखिम सम्भावना रहेको बताइन्छ । सम्भावित जोखिम न्यूनीकरणका लागि आवश्यक पहल गर्न भने सरोकारवाला चुकेको विज्ञहरुको टिप्पणी छ ।
विद्यालय शिक्षामा प्रदेशको भूमिका
सङ्घीय सरकारकै शैलीमा विनियोजन गरिने प्रदेश सरकारको बजेटमा शिक्षा क्षेत्र पहिलो प्राथमिकतामा पर्दैन। प्रदेश सरकारहरूले ल्याउने बजेटमा शिक्षा क्षेत्रलाई चौथो वा पाँचौँ प्राथमिकताका रुपमा राखिन्छ। कतिपय प्रदेशले त शिक्षा शीर्षक नै नराखी सामाजिक क्षेत्र उल्लेख गरेर गोलमोटोलमा बजेट छुट्याउने गरेका छन्।
सुदूरपश्चिमका भूमि व्यवस्था मन्त्री थापा बर्खास्त
सुदूरपश्चिम प्रदेशमा मुख्यमन्त्री दीर्घ बहादुर सोडारीले भूमि व्यवस्था, कृषि तथा सहकारी मन्त्रीलाई बर्खास्त गर्नु भएको छ । आर्थिक मामिला मन्त्री अक्कलबहादुर रावलका अनुसार मुख्यमन्त्रीको निर्देशन नमानेका कारण थापालाई आइतबार बर्खास्त गरिएको हो ।
