पुरुषोत्तम सुबेदी
पश्चिम नवलपरासी, भदौ १३ गते । काठमाडौँमा उखु किसानहरूको आन्दोलन शुक्रबार छैटाैँ दिनसम्म पनि जारी छ, तर समस्या समाधान हुन सकेको छैन । सरकारले दिँदै आएको अनुदान रकम कटौती गरेपछि असन्तुष्ट बनेका १३ जिल्लाका अगुवा किसानहरू भदौ ८ गतेदेखि निरन्तर माइतीघर मण्डलामा भेला भई धर्ना र विरोध कार्यक्रम गर्दै आएका छन् ।
आन्दोलनमा विभिन्न दलका शीर्ष नेताहरूले ऐक्यबद्धता जनाए पनि किसान पक्ष र कृषि मन्त्रालयका प्रतिनिधिबिच भएको पहिलो चरणको वार्ता निष्कर्षमा पुग्न सकेको छैन । नेपाल उखु उत्पादक महासङ्घका प्रवक्ता उमेशचन्द्र यादवका अनुसार सरकारले तत्काल माग सुनुवाइ गरी बक्यौता रकम र अनुदानको निरन्तरता सुनिश्चित नगरेसम्म आन्दोलन जारी रहनेछ ।
चालु आर्थिक वर्ष २०८२÷८३ को बजेटमा सरकारले उखु किसानलाई दिँदै आएको अनुदान रकम कटौती गरेपछि किसानहरू गम्भीर असन्तुष्ट बनेका छन् । गत वर्ष उखुको प्रतिक्विन्टल मूल्य ६५५ रुपियाँ तोकिएको थियो । जसमा चिनी उद्योगले ५८५ रुपियाँ र सरकारले ७० रुपियाँ अनुदान दिने व्यवस्था थियो । तर बजेट अभाव देखाउँदै सरकारले अनुदान रकम आधा घटाएर ३५ रुपियाँमा झारेको छ । किसानहरूले यो रकम अस्वीकार गर्दै पुरानै ७० रुपियाँ कायम गर्न माग गरेका छन् ।
नेपाल उखु उत्पादक महासङ्घका अनुसार देशभरका किसानहरूको करिब एक अर्ब ६० करोड रुपियाँ अनुदान रकम सरकारले भुक्तानी गर्न बाँकी छ । प्रवक्ता यादवले अनुदान रकम कटौतीले उखु उत्पादनमा कमी आउने चिन्ता बढाएको बताउनुभयो । उहाँका अनुसार अनुदान रकम पाउन थालेपछि उत्साहित भएर उखु खेती विस्तार गरेका किसानहरू अहिले रकम कटौती भएपछि पलायन हुने अवस्थामा पुगेका छन् ।