मंगलबार लाग्ने सूर्यग्रहण नेपालको सबै भूभागबाट देख्न सकिने
आउने मंगलबार लाग्ने खण्डग्रास सूर्यग्रहण नेपालको सबै भू–भागबाट पश्चिम–दक्षिण–पश्चिम भागमा देख्न सकिने विज्ञको भनाइ छ । बीपी कोइराला मेमोरियल प्लानेटरीयम एण्ड अब्जरभेटरी विज्ञान सङ्ग्रहालयका अनुसार नेपालबाट सूर्यास्तको समयमा क्षितिजबाट लगभग ७ देखि १३ डिग्रीको उचाई कोणमा सूर्य अवस्थित हुँदा सूर्य ग्रहण पूर्ण अवधिसम्म अवलोकन गर्न भने सकिने छैन ।
१६ वर्षीय कैनीले बनाउनुभयो, विद्युतीय मोटरसाइकल
कैलालीको धनगढी उपमहानगरपालिका–५ जाइँका १६ वर्षीय सोहन कैनीले विद्युतीय मोटरसाइकल निर्माण गर्नुभएको छ ।
मरिन डाइभर्सन आयोजनाको टनेलको काम दुई वर्षमा सकिने
राष्ट्रिय गौरवको आयोजनाको रुपमा रहेको सुनकोशी मरिन डाइभर्सन आयोजनाको शुक्रबारबाट टनेल खन्ने काम सुरु भएको छ । टीबीएम मेसिनले टनेल खन्ने काम सुरु गरेको सुनकोशी मरिन आयोजनाका प्रमुख मित्र बरालले बताउनुभयो ।
रक्सौल–काठमाडौं रेलमार्ग डीपीआर ६ महिनामा तयार हुने
रक्सौल–काठमाडौं रेलमार्गको विस्तृत परियोजना प्रतिवेदन अध्ययन (डीपीआर) निर्माण ६ महिनाभित्र सक्नेगरी काम भइरहेको छ । रेल विभागका प्रवक्ता एवम् सिनियर डिभिजनल इन्जिनियर अमन चित्रकारका अनुसार यस परियोजनाको डीपीआर अबको ६ महिनाभित्र सकिनेछ ।
ब्रोडब्याण्ड इन्टरनेट जडान द्रुत गतिमा
नेपाल दूरसञ्चार प्राधिकरणले ग्रामीण दूरसञ्चार विकास कोष परियोजना परिचालन गरी ब्रोडब्याण्ड सेवा उपलब्ध गराउने १८ प्याकेजमार्फत ७४ जिल्लाको तोकिएका स्थानमा जडान कार्य सम्पन्न गरिसकेको छ । ती स्थानमा जडानकार्य सम्पन्न भई सेवा सञ्चालनमा आएको छ ।
युट्युबमा के हेर्ने ? ‘युट्युब किड!’
भाइबहिनीले युट्युबमा भिडियो त पक्कै हेर्नुभएकै होला । हेर्नुभएको छैन भने केही न केही जानकारी त होला । युट्युब एउटा भिडियो स्ट्रिमिङ प्लेटफर्म हो अर्थात् युट्युबले हामीले निर्माण गरेका भिडियोलाई संसारभर पु¥याउन सहयोग गर्ने एउटा माध्यम हो । युट्युबले हाम्रो भिडियो अरू माझ पु¥याइदिएर सहयोग पु¥याए पनि आफँै भने भिडियो बनाउँदैन । दुनियाँका अनेक विषयसँग सम्बन्धित भिडियो संसारको एउटा कुनाबाट अर्को कुनाका व्यक्तिसम्म सहजै पु¥याउन युट्युब अहिलेसम्मकै सबैभन्दा सजिलो माध्यम बनेको छ । युट्युब गुगलको सहायक कम्पनी हो ।
युट्युबमा के हेर्ने ? ‘युट्युब किड !’
काठमाडौं, असोज १९ गते । साना साना भाइबहिनीकै लागि भने युट्युबले एउटा छुट्टै प्लेटफर्म अर्थात् ‘युट्युब किड’ भनेर पनि बनाइदिएको छ । जसमा भाइबहिनीलाई काम लाग्ने भिडियो मात्र राखिएको छ तर युट्युबको मुख्य प्लेटफर्ममा भने सबै किसिमका र सबै उमेर समूहका लागि भिडियो राखिएको हुन्छ ।भाइबहिनीले युट्युबमा भिडियो त पक्कै हेर्नुभएकै होला । हेर्नुभएको छैन भने केही न केही जानकारी त होला । युट्युब एउटा भिडियो स्ट्रिमिङ प्लेटफर्म हो अर्थात् युट्युबले हामीले निर्माण गरेका भिडियोलाई संसारभर पुर्याउन सहयोग गर्ने एउटा माध्यम हो । युट्युबले हाम्रो भिडियो अरू माझ पुर्याइदिएर सहयोग पुर्याए पनि आफैँ भने भिडियो बनाउँदैन । दुनियाँका अनेक विषयसँग सम्बन्धित भिडियो संसारको एउटा कुनाबाट अर्को कुनाका व्यक्तिसम्म सहजै पुर्याउन युट्युब अहिलेसम्मकै सबैभन्दा सजिलो माध्यम बनेको छ । युट्युब गुगलको सहायक कम्पनी हो । गुगलपछि विश्वमा सबैभन्दा धेरै हेरिने वेबसाइटमा पनि युट्युब नै पर्छ ।युट्युबमा भिडियो राख्न पैसा लाग्दैन । बरु युट्युबले भिडियो हेरिएको आधारमा भिडियो बनाउनेलाई उल्टै पैसा दिन्छ । युट्युबका लागि आवश्यक भनेको च्यानल हो । त्यसका लागि एकाउन्ट अनिवार्य हुन्छ । जुन सहजै बनाउने बनाउन पनि सकिन्छ । युट्युबको लोकप्रियता यति छ कि विश्वभर यसका मासिक प्रयोगकर्ता मात्रै दुई अर्ब ५० करोडभन्दा बढी छन् । युट्युबमा अहिले पाँच करोड १९ लाखभन्दा त बढी नै च्यानल छन् । हरेक दिन ३७ लाखभन्दा बढी नयाँ भिडियो युट्युबमा अपलोड हुन्छन् । हरेक मिनेटमा पाँच सय घण्टाभन्दा बढी समयमा भिडियो युट्युबमा राखिन्छ । त्यस्तै एक दिनमा एक अर्ब घण्टाभन्दा बढी युट्युबका भिडियो हेरिन्छ । युट्युबबाटै वर्षमा अर्बौँ रुपियाँ कमाउने व्यक्ति पनि छन् । अमेरिकाका २३ वर्षीय जिम्मी डोनाल्डसनले युट्युबमा मिस्टरबिस्ट नामको च्यानल चलाएर सन् २०२१ मा मात्रै सात अर्ब रुपियाँ आम्दानी गर्नुभएको छ । नेपालमा पनि कतिपयले युट्युबलाई नै आफ्नो मुख्य आम्दानीको माध्यम बनाएर काम गरिरहेका छन् ।युट्युबबारे यो जानकारी पछि यो कति लोकप्रिय छ भनेर भाइबहिनीले त पक्कै बुझ्यौ होला । युट्युबमा हालिने हरेक भिडियो हेर्न त सम्भव छैन । त्यसमाथि सबैका आफ्ना रुचि र चाहना अलग हुने भएकाले युट्युबमा हेरिने भिडियो पनि फरक पर्छ नै । युट्युबमा हेरिने राम्रा र सही भिडियोले हाम्रो ज्ञान, जानकारी र सिकाइलाई धेरै प्रभाव पारेको हुन्छ । त्यसैले युट्युबमा के हेर्ने र के नहेर्ने भन्ने कुरा निकै महìवपूर्ण हुन्छ । हामीले सही कुरा हेर्यौँ भने सही कुरा नै पाउँछौँ । साना साना भाइबहिनीकै लागि भने युट्युबले एउटा छुट्टै प्लेटफर्म अर्थात् ‘युट्युब किड’ भनेर पनि बनाइदिएको छ । जसमा भाइबहिनीलाई काम लाग्ने भिडियो मात्र राखिएको छ तर युट्युबको मुख्य प्लेटफर्ममा भने सबै किसिमका र सबै उमेर समूहका लागि भिडियो राखिएको हुन्छ । त्यसैले यस पटक भाइबहिनीलाई सहयोग होस् भनेर हामीले युट्युबमा हेर्नुपर्ने केही च्यानलको बारेमा जानकारी दिँदैछौँ । यसरी च्यानल छनोट गर्दा भाइबहिनीका लागि लोकप्रिय र विश्वभर राम्रो भनेर प्रतिक्रिया पाएका च्यानललाई समेट्न खोजेका छौँ । यसले भाइबहिनीको ज्ञान, जानकारी र सिकाइमा सहयोग पुर्याउनेछ भन्ने हाम्रो बुझाइ छ ।१. वर्ड वर्ल्डवर्ड वर्ल्ड भाइबहिनीलाई शब्दबारे जानकारी दिने युट्युब च्यानल हो । यो च्यानलले निर्माण गर्ने भिडियोमा देखाइने वस्तु अक्षरजस्ता हुन्छन् र त्यसबाट शब्द निर्माण गरिन्छ अनि त्यसले दिने अर्थ प्रस्तुत गरिन्छ । जसले गर्दा भाइबहिनीलाई शब्द र त्यसको अर्थ सजिलै बुझ्न र सम्झन सहयोग पुग्छ । रोचक तरिकाले बनाइएका भिडियोले भाइबहिनीलाई हेरौँ हेरौँ पनि बनाइराख्छ ।२. न्याटजिओकिड्स न्याटजिओकिड्स नेसनल जिओग्राफिकले भाइबहिनीका लागि निर्माण गरेको युट्युब च्यानल हो । नेसनल जिओग्राफिक वन्यजन्तु र तिनका आनीबानीबारे गहिरो अध्ययन गरेर प्रस्तुत गर्ने टेलिभिजन च्यानल हो । भाइबहिनीका लागि निर्माण गरिएको युट्युब च्यानलमा पनि जनावर, विज्ञान, संस्कृति, खानपिनलगायत अनेकौँ भिडियो राखिएको हुन्छ । भिडियो छोटा छन् तर एकदमै जानकारीमूलक छन् ।३. टेड एड टेड एड विश्वमै धेरै रुचाइएकामध्ये पर्ने टेड टक्सको शिक्षामूलक युट्युब च्यानल हो । टेड टक्समा विश्वका चर्चित व्यक्तित्वले आफ्नो सङ्घर्ष र सफलताका कथा सुनाउँछन् । टेड एडमा भने भाइबहिनीका लागि सहयोगी हुने शिक्षामूलक सामग्रीलाई एनिमेसन भिडियोमार्फत प्रस्तुत गरिएको हुन्छ । जहाँ नयाँ नयाँ जानकारी राखिएको हुन्छ ।४. खान एकेडेमी खान एकेडेमी नाफा नकमाउने उद्देश्यले सुरु भएको संस्था हो जसले संसारभर निःशुल्क शिक्षा उपलब्ध गराउने सोचका साथ काम गरेको छ । युट्युबमा उपलब्ध खान एकेडेमी च्यानलले विद्यालयका विभिन्न विषयसँग सम्बन्धित जानकारीमूलक कुरा राखेको हुन्छ । त्यस्तै भाइबहिनीलाई रिस र तनावलाई कसरी कम गर्नेलगायतका सुझाव पनि उपलब्ध गराउँछ । यसमा भाइबहिनीले प्रश्न सोधेर त्यसबारे जानकारी लिनका लागि युट्युब लाइभ च्याटको पनि समयसमयमा सञ्चालन गरिएको हुन्छ ।५. रायन्स वर्ल्डरायन्स वर्ल्ड आठ वर्षे बालक रायनको युट्युब च्यानल हो । यो विश्वमै सबैभन्दा लोकप्रिय बाल युट्युब च्यानलमध्ये पर्छ । यही च्यानलबाटै रायनले वर्षमा करोडौँ रुपियाँ कमाउँछन् । रायन्स वर्ल्ड च्यानलमा विज्ञानबारे परीक्षण र चुनौती, कला तथा सङ्गीतबारे भिडियो राखिएको हुन्छ । रायनका रमाइला चर्तिकला देखाइने यो च्यानलका भिडियो हेर्न थालेपछि समय बितेको पत्तो नै हुँदैन ।६. नेटफ्लिक्स जुनियर भाइबहिनीले नेटफ्लिक्सको नाम त पक्कै सुनेकै होला । यो पनि युट्युबजस्तै भिडियो स्ट्रिमिङ प्लेटफर्म हो तर यो प्रयोग गर्न भने वार्षिक रूपमा पैसा तिर्नुपर्छ । खासगरी नयाँ चलचित्र र डकुमेन्ट्री यसबाट हेर्न सकिन्छ । नेटफ्लिक्स जुनियर भने भाइबहिनीका लागि बनाइएको युट्युब च्यानल हो जसमा गीत गाउन र बजाउन सहयोग होस् भन्नका लागि त्यस्तै किसिमका भिडियो निर्माण गरिएको हुन्छ । भाइबहिनीको रमाइलोका लागि त्यस्ता भिडियो एकदमै उत्कृष्ट ढङ्गले बनाइएको छ ।
देशभर एक हजार ५५० भन्दा बढी पक्की पुल निर्माण हुँदै
देशमा पक्की पुल निर्माणको अभियान चलेको छ । पछिल्लो समय देशमा नयाँ सडकहरु निर्माण तथा विस्तारको क्रममा विभिन्न ठाउँमा रहेका नदी तथा खोलाहरुमा पक्की पुलहरु निर्माणको क्रम बढेको हो । हाल देशभर एक हजार ५५० बढी पक्की पुल निर्माणको क्रममा रहेका छन् ।
सातै प्रदेशमा नार्क प्रविधि गाउँ
नेपाल कृषि अनुसन्धान परिषद् (नार्क)ले सातवटै प्रदेशमा नार्क प्रविधि गाउँ स्थापना गर्ने भएको छ । हाल तीनवटा प्रदेशमा स्थापना भइसकेको छ ।
२०३० पछि विद्युतीय सवारीसाधन मात्रै हुने
सरकारले पेट्रोलियम सवारीसाधनको प्रयोग रोक्ने विषयमा अध्ययन सुरु गरेको छ । पेट्रोलियम पदार्थको प्रयोग गर्ने सवारीको बढ्दो प्रयोगका कारण ठूलो रकम बाहिरिएको भन्दै कति समयमा यसको आयात रोक्न सकिन्छ भनेर अध्ययन सुरु गरिएको अर्थमन्त्री जनार्दन शर्माले जानकारी दिनुभएको हो ।
सूचना प्रविधि विषयमा आठ देशका प्रतिनिधिबीच छलफल
सूचना र सञ्चार प्रविधिको क्षेत्रमा भएको नयाँ प्रविधिको प्रयोग र यसको उपादेयता बारेमा छलफल गर्न दक्षिण एसियाली देशका प्रतिनिधीहरुबीच छलफल भएको छ । काभ्रेपलाञ्चोकको धुलिखेलमा आयोजित कार्यक्रममा सो विषयमा छलफल भएको हो ।
टिकटक फेरि पनि बन्द
अफगानिस्तानको तालिबान सरकारले देशभित्र टिकटक प्रयोगमा प्रतिवन्ध लगाएको छ । तालिबान नेतृत्वको सरकारको टेलिकम्युनिकेसन विभागका उच्च अधिकारीले टिकटकसँगै पब्ग एप्लिकेसन पनि प्रयोगमा प्रतिवन्ध लगाइएको पुष्टि गरेका हुन् ।
अफगानिस्तानमा फेरि पनि टिकटक बन्द
अफगानिस्तानको तालिबान सरकारले देशभित्र टिकटक प्रयोगमा प्रतिवन्ध लगाएको छ । तालिबान नेतृत्वको सरकारको टेलिकम्युनिकेसन विभागका उच्च अधिकारीले टिकटक प्रयोगमा प्रतिवन्ध लगाइएको पुष्टि गरेका हुन् ।
पाँच दिनपछि सिमकोटमा विद्युत आपूर्ति सुचारु
दुुई वटा गाउँपालिकाका लागि बिधुत सेवा आपूर्ति गर्दैआएको हिल्दुम बिधुत बितरण केन्द्रले पाँचौ दिनमा बन्द भएको बिधुुत आपुुर्ति कार्य सुचारु गरेको छ । बर्षाका कारण नहरको मर्मत कार्य नहुुने भएपछि बन्द गरिएको बिधुत आपूर्ति सुचारु गरिएको हो ।
प्रदेशस्तरीय विज्ञान प्रयोगशाला बन्दै
रुपन्देहीको सियारी गाउँपालिका स्थित छपियामा प्रदेशस्तरीय विज्ञान सङ्ग्रहालय निर्माण हुनेभएको छ । लुम्बिनी प्रदेश सरकारको लगानीमा छपियास्थित पब्लिक माध्यमिक विद्यालयमा प्रदेशस्तरीय विज्ञान संग्रहालय निर्माण हुन लागेको हो ।
नेपाल टेलिकमल निःशुल्क ई–सिम वितरण गर्ने
नेपाल टेलिकमले शुक्रबारदेखि निःशुल्क ई–सिम (इम्बेडेड सिमकार्ड) वितरण गर्ने भएको छ । हाल ‘फिजिकल सिम’ प्रयोग गरिरहेका टेलिकमका ग्राहकका पोस्टपेड र प्रिपेड सिमलाई निःशुल्क ई–सिममा परिवर्तन गर्न सकिने नेपाल टेलिकमले जनाएको छ । टेलिकमले नयाँ पोस्टपेड लिन चाहने ग्राहकलाई हालको बिक्री मूल्यमा ई–सिम उपलब्ध गराउने छ ।
नेपाललाई समृद्ध मुलुकको रूपमा दक्षिण एसियामा चिनाउने प्रतिबद्धता
सञ्चार तथा सूचना प्रविधिमन्त्री ज्ञानेन्द्रबहादुर कार्कीले आगामी निर्वाचन पछिको १० वर्षभित्र नेपाललाई दक्षिण एसियामा समृद्ध मुलुकको रुपमा चिनाउने प्रतिबद्धता व्यक्त गर्नु भएको छ ।
पाँच वर्षपछि लिमीमा मोबाइल सेवा सुचारु
नाम्खा गाउँपालिका – ६ को हिमालपारीको गाउँ लिमीमा मोबाइल सेवा सञ्चालनमा आएको छ । नेपाल टेलिकमको मोवाईल टावर निर्माण कार्य पुरा हुँदा मोवाईल सेवा सञ्चालनमा आएको हो ।
विज्ञान प्रविधिको विकाससँगै साइबर अपराध चुनाैतीपूर्ण बन्दै
विज्ञान र प्रविधिमा सामाजिक सञ्जालनकाे प्रयोग बढेसँगै साइबर अपराध पनि बढेको छ । ठगी गर्ने मनसायले सामान्य कुरा गर्ने र भिडियो कल गर्ने, त्यसपछि अश्लील दृश्य मिसाएर ब्ल्याक मेल गर्ने गरेको पाइएको छ ।
भरतपुरको विद्युत वितरण भूमिगत गर्ने कार्य शुरु
चितवनको भरतपुर महानगरपालिकाको मुख्य सहरी क्षेत्रको विद्युत वितरण प्रणाली भूमिगत गरिने भएको छ । नेपाल विद्युत प्राधिकरणको आयोजना व्यवस्थापन निर्देशनालयले शनिबार चितवनको भरतपुरमा आयोजना गरेको कार्यक्रममा पूर्वप्रधानमन्त्री एवं नेकपा (माओवादी केन्द्र) का अध्यक्ष पुुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ ले गैंची चलाएर शिलान्यास गर्नुभयो ।
रत्नपार्कमा चार्जिङ स्टेसन सञ्चालनमा, ऊर्जामन्त्री भुसालद्वारा उद्घाटन
ऊर्जा,जलस्राेत तथा सिंचाइमन्त्री पम्फा भुसालले विद्युत निर्यातले देशको व्यापार घाटा कम गर्न महत्वपूर्ण योगदान रहने बताउनुभएको छ । मंगलबार नेपाल विद्युत प्राधिकरणले काठमाडौंको रत्नपार्कमा सञ्चालनमा ल्याएको चार्जिङ स्टेसनको उद्घाटन गर्दै मन्त्री भुसालले यस्तो बताउनुभएको हो ।
राजमार्गको हरेक ६० किलोमिटरमा चार्जिङ स्टेशन स्थापना गर्ने लक्ष्य
नेपाल विद्युत प्राधिकरणका कार्यकारी निर्देशक कुलमान घिसिङले नेपाल विद्युत प्राधिकरणले राजमार्गको हरेक ६० किलोमिटरमा एउटा चार्जिङ स्टेशन स्थापना गर्ने लक्ष्य रहेको बताउनुभएको छ ।
छोटो भिडियोको संसार
डिजिटल युगको तामझामपूर्ण वातावरणमा टिकटकको नाम नसुन्ने सायदै कोही होला । दुनियाँका सामु सर्वपरिचित टिकटकलाई ‘प्रतिभा–डबली’ भन्दा फरक नपर्ला । किनभने यसले कलापारखीका लागि प्रतिभा प्रदर्शन गर्ने गतिलो डबली दिएको छ । प्रतिभा प्रस्फुटनको अवसर नपाएका कलापारखीलाई रङ्गमञ्च दिएर प्रतिभा अङ्कुरणमा गुन लगाउने टिकटकको गुनिलो देन बिर्सिनसक्नुको छ । यसले आम नागरिकलाई सेलिब्रिटी बनाउने काम गर्दै आएको छ । यसबाट एउटा सामान्य व्यक्तिको परिचय रातारात बदलिन पुगेको छ, जसबाट समाजमा एक प्रकारको हलचल नै आएको छ ।
उच्च घरानाका लागि विलासिताका सावर उत्पादन
सावर एक प्रकारको विशिष्ट किसिमको छाला हो । सावर गाई, गोरु, राँगा, भैँसी, मृग, रतुवा वा अन्य चौपायाको बनाउन सकिन्छ । काल गतिले मेरेका होस् वा शिकारीले शिकार गरेका हुन् । शरीरबाट छाला निकालेर खाडलमा राखेर प्रसोधन गरेपछि सावर बन्छ । तर सर्वोत्कृष्ट सावर मृग अथवा रतुवाको बन्छ ।