नीलगिरिको काखमा ठिनीगाउँ

 सुरज हजारे दाहाल

thiniहिमालपारिको जिल्ला मुस्ताङको घरपझोङ गाउँपालिकामा अवस्थित ठिनीगाउँ नीलगिरि हिमालको काखमा रहेको रमणीय स्थल हो । करिब २९०० मिटरको उचाइमा रहेको यो गाउँ थकाली समुदायको पुख्र्यौली थलोसमेत हो । एक सयवटा घर रहेको ठिनीमा १३ वटा घरमा घरबास (होमस्टे) को सुविधा रहेको छ । होमस्टेमा बस्नका लागि प्रायः विद्यार्थीहरू आउने गरेका छन् । थकाली संस्कृति, परम्परा, भेषभूषाको जानकारी लिन ठिनीको होमस्टे उपयुक्त थलो भएको छ । गाउँको समाजघरमा रहेको सङ्ग्रहालयले थकाली समुदायको अध्ययन गर्न सघाउ पु¥याएको छ । सङ्ग्रहालयमा सयौँ वर्ष पुराना बन्दुक, थकाली संस्कृतिका भाँडावर्तन तथा उनीहरूका पोसाकहरू संरक्षण गरी राखिएको छ । जोमसोम बजारमा रहेको एयरपोर्टको झोलुङ्गे पुल कटेर करिब ४५ मिनेट हिँडेपछि ठिनीगाउँ आइपुग्छ । जति अगाडि हिँड्यो, त्यति नै नीलगिरि आफ्नो समीपमै आएको अनुभव हुन्छ । वैशाख महिनामा स्याउका बोटमा फूल लाग्ने सिजन भएकाले ठिनीगाउँ पुग्नुअगावै बारीभरि नै स्याउका रुख सेताम्य देखिन्छन् । स्याउको बोटको नजिक गएर हे¥यो भने यसको फूल सेतो र रातो रङ मिश्रित देखिन्छ । दिउँसोको १२ बजे बेजोड हावा लाग्ने भए पनि वैशाख–जेठ महिना भने अरू महिनाभन्दा तुलनात्मक रूपमा न्यानो नै हुन्छ । थकाली सभ्यताको अध्ययनस्थल मात्र नभएर सहरको कोलाहलबाट निस्किएर केही दिन एकान्तमा हिमाल हेर्दै किताब पढेर पनि आनन्द लिन सकिन्छ ।
ठिनी गाउँबाट १५ मिनेटको दूरीमा हिउँचितुवा (स्नो लियोपार्ड) नामक गुफा रहेको छ । ठिनीभन्दा माथि नाम्खुलेकमा हिउँचितुवा प्रायः देखिरहन्छन् । विक्रम संवत् २०७० मा एक्यापले गरेको क्यामरा ट्यापिङमा चारवटा हिउँचितुवाको तस्बिर रेकर्ड भएका थिए । गुफाभित्रबाट ठिनीगाउँलाई चियाउन पनि सकिन्छ । यस्तै ठिनीबाट ३० मिनेट पैदल यात्रा गरी ढुम्बा तालसमेत जान सकिन्छ । ठिनीगाउँ आसपासमा राजा ठोकरचेनले शासन गरेको झरपझोङ किल्लाका भग्नावशेष, बौद्धगुरु पद्मसम्भवले तपस्या गरेको कुछप गुम्बाजस्ता ऐतिहासिक एवं धार्मिक स्थलहरूसमेत रहेका छन् । लेकाली हावापानी पाइने ठिनी पहाड प्रायः खाली देखिए पनि केही भेगमा खस्रा बुट्यानको थुप्रो र कहीँंकहीँ कोणधारी रुख पनि देखिन्छन् ।
होमस्टेको खानामा फापरको ढिडोसँग मुस्ताङे राजमा, याक तथा च्याङ्ग्राको सुकुटी र खाजामा फापरको रोटी र स्थानीय नुन चिया दिइन्छ । स्थानीय स्तरमा फलेका सागसब्जीको स्वादले सहरमा पाइने थकाली खानाको स्वादलाई बिर्साइदिन्छ । मुक्तिनाथको दर्शन गरी फर्केकाहरूदेखि लिएर थकाली रहनसहन अध्ययन गरी प्रयोगात्मक रिपोर्ट तैयार पार्न स्वदेशी तथा विदेशी विद्यार्थीको लर्को ठिनीमा लाग्ने गरेको छ । विसं २०७४ को भदौमा पाँचवटा घरबाट सुरु गरिएको होमस्टेमा चाप बढ्दै गएपछि अहिले १३ वटा घरमा सेवा विस्तार भएको छ ।
ढुङ्गा, माटो र काठबाट बनेका ठिनीका सबै घरमा सेतो रङ पोतिएको छ । गुजुमुजु परेका सबै घरमाथि दाउराको खलियो सजाएर राखिएको देख्न सकिन्छ । हाल एक्यापले रुखबिरुवा काट्न कडाइ गरेपछि ठिनीमा पनि ग्यासबाट खान पकाउन थालिएको छ । ठिनीगाउँ आसपासमा राजा ठोकरचेनले शासन गरेको झरपझोङ किल्लाका भग्नावशेष, बौद्ध गुरु पद्मसम्भवले तपस्या गरेको कुछप गुम्बाजस्ता ऐतिहासिक एवं धार्मिक स्थलहरूसमेत रहेका छन् । पोखराबाट गाडीमा १० घण्टाको सडक यात्रा तथा पोखराबाटै हवाईजहाजको २५ मिनेटको यात्राबाट ठिनीगाउँ पुग्न सकिन्छ । पाँच हजार रुपियाँले तीन दिन ठिनीमा बस्न र खान सकिन्छ । फर्केर आउँदा स्थानीय पानीघट्टमा पिसेको फापरको पिठो, स्याउको माँडा तथा स्याउको सुकुटी र राजमा कोसेलीको रूपमा ल्याउन सकिन्छ ।

थप समाचार
प्रतिकृया
नाम

ईमेल

ठेगना


Copyright © 2014, Gorkhapatraonline.com. All rights reserved. | Developed by: Young Minds